De Stinkende gouwe is blind
Stinkende gouwe (Chelidonium majus) is een plantensoort uit de papaverfamilie (Papaveraceae). Stinkende gouwe is een vaste kruidachtige plant. De botanische naam Chelidonium majus betekent 'zwaluwkruid'. Dit wijst naar een volksverhaal waarin zwaluwen de ogen van hun pasgeboren blinde jongen insmeerden met het geeloranje sap, waarna de jongen van hun blindheid werden genezen. De Nederlandse naam is te verklaren uit de wat muffe geur van de plant en het goudgele sap dat bij verwonding van de plant naar buiten treedt. Zelden wordt de plant ook wel 'wrattenkruid' genoemd, doordat het sap helpt om wratten te genezen. Nog oudere verhalen melden het gebruik van de plantensappen als inkt door monniken. Je treft de plant overal en nergens en zelfs op braak liggende terreinen waar hij zich gedraagt als pionier.
Stinkende gouwe wordt niet met name genoemd in de Bijbel zelf, maar kent een rijke christelijke traditie in klooster- en kerktuinen. De oranjegele melksap en de geneeskrachtige reputatie hebben geleid tot diepere religieuze betekenissen. In de christelijke traditie wordt de plant vaak aangeduid als godsheil, godsgenadekruid of godsgaaf, vanwege de veronderstelde geneeskrachtige krachten die als een geschenk van God werden gezien. Geestelijke en lichamelijke genezing is een belangrijk thema rond de plant. Het hierboven genoemde verhaal over de zwaluwen werd in de christelijke symboliek vertaald naar het genezen van geestelijke blindheid en het brengen van het goddelijke licht. Zien in Bijbels opzicht ook inzien. We kunnen ook blind zijn voor anderen en toch geen oogproblemen hebben. In Mattheus 16 lezen we over ‘Blinden die niet zien en blinden die wel zien‘ Daar waar Jezus de Schriftgeleerden neerzet als geleiders van blinden. Zijn wij niet allen blind en zijn we niet door Gods genade en door de hulp van de Heilige Geest pas in staat om te kunnen zien. Wat mij betreft een dagelijks proces van leren zien en inzien. Is kijken wat we vandaag weer mogen zien.